Toplam 2 Sayfadan 1. Sayfa 1 2 SonuncuSonuncu
Toplam 27 sonuçtan 1 ile 20 arasındakiler gösteriliyor.

Konu: Dilimize girmiş yabancı kelimelerden

  1. #1
    Üyelik tarihi
    Oct 2006
    Mesajlar
    4,336
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    60

    Dilimize girmiş yabancı kelimelerden

    Bugün Türkçe'ye girmiş bir sürü kelime var.. Yaklaşık 15 bin kelime dilimize gelmiştir, yabancı kelimeler dilimizin yaklaşık %20 sini kapsıyor böylelikle..

    Bunlardan birkaç tanesine değinmek istiyorum; mesela çay kelimesi Çince'den gelmektedir, bunu forumda da tartışmıştık ve bir kelime daha dışında başka Çince'den alınmış kelime yok: İnci. Ayrıca Soğdca 'dan alınmış bir kelime var: Kent. Ve Soğdca bugün ölü dil grubunda..
    Konu LOT tarafından (11-12-08 Saat 04:04 ) değiştirilmiştir. Sebep: Yazım hatarımdan dolayı..

  2. #2
    Üyelik tarihi
    Dec 2008
    Mesajlar
    397
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    14
    "İnci" kelimesinin Çince asıllı olduğu kesin değildir. Bazıları "buğday" kelimesinin de Çinceden dilimize geçmiş olabileceğini iddia etmektedir. Özellikle Göktürk ve Uygur devrinden kalan metinlerde geçen kelimelerden hangilerinin başka dilden Türkçeye, hangilerinin Türkçeden başka dile geçtiği bir çok kez tam olarak anlaşılamamaktadır. "Çay" kelimesinin Çince olduğu ise bu kelimenin 16. yüzyıldan itibaren Avrupalılar tarafından kullanılmaya başlayıp dilimize daha sonra girmesinden dolayı kesin bir bilgidir. "Çaydanlık" kelimesi de üç dilden unsurlar taşıyor: "Çay" Çince, "-dan" Farsça, "-lık" Türkçe.

  3. #3
    £ vla Misafir
    Ama şunu da unutmayınız, Türkçeden diğer dillere geçmiş çok kelime vardır.

  4. #4
    Üyelik tarihi
    Oct 2007
    Yaş
    32
    Mesajlar
    5,168
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    70
    Soğdlar'ın Türkler ile sıkı fıkılığı, kent kelimesini site kelimesinden daha doğal yapmakta. Tabi "site" Türkçe bir kelimedir. Ama "kent" de kaynaştığımız insanlardan geçme ise, "site" kadar saygıyı hak etmektedir. Ferman ile "yünivörstii" yapın diyenlere güzel bir inattır bence "evrenkent"...

  5. #5
    Üyelik tarihi
    May 2008
    Mesajlar
    841
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    20
    iksir de sanırım yabancı bir kelime, değil mi ?

  6. #6
    Üyelik tarihi
    Jul 2008
    Mesajlar
    2,329
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    37
    Alıntı £ vla isimli üyeden alıntı Mesajı göster
    Ama şunu da unutmayınız, Türkçeden diğer dillere geçmiş çok kelime vardır.
    örneğin...

  7. #7
    Üyelik tarihi
    Dec 2008
    Mesajlar
    397
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    14
    Alıntı Timsah isimli üyeden alıntı Mesajı göster
    Soğdlar'ın Türkler ile sıkı fıkılığı, kent kelimesini site kelimesinden daha doğal yapmakta. Tabi "site" Türkçe bir kelimedir. Ama "kent" de kaynaştığımız insanlardan geçme ise, "site" kadar saygıyı hak etmektedir. Ferman ile "yünivörstii" yapın diyenlere güzel bir inattır bence "evrenkent"...
    "University" kelimesi "universe" evren ve "city" kent kelimelerinden yapılmış bir birleşik kelime değildir; Latince "universitas magistrorum et scholarium", yani "öğretmenler ve bilginler topluluğu" ibaresinden alınmış bir kelimedir. Dolayısıyla üniversiteye "evrenkent" diye karşılık bulunması yanlış bir akıl yürütmenin sonucudur.

  8. #8
    Üyelik tarihi
    Oct 2007
    Yaş
    32
    Mesajlar
    5,168
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    70
    Calque denen motamot.
    Bunun böyle olmamadığını zaten kendi de kabul etmekte. Ama zaten kelimeleri çeviren bir yazılım var mı? Calculator kelimesine "çorba" deseydik ve alışsaydık kimin zoruna giderdi?
    İrdelemenin "yünivörsitii" kelimesi çığırtırtılırken yapılmaması, aynı zamanda herhangi bir önerinin dışlanmasına çekmek istiyor bakışları, bu kelimeyi pankart yapanlar. "Olmamış at çöpe"leri sevmiyorum. Ve evrenkent Türkçe değil mi?

  9. #9
    Üyelik tarihi
    Jun 2008
    Mesajlar
    3,259
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    47
    Semaver kelimesi Rusçadan Türkçeye geçmiş.
    Rusçası самова́р (samovar)
    sam: kendi(si)
    var-it: pişirmek
    sam-o-var, (o) kaynaştırma harfi

  10. #10
    Üyelik tarihi
    Dec 2008
    Mesajlar
    397
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    14
    Alıntı Timsah isimli üyeden alıntı Mesajı göster
    Calque denen motamot.
    Bunun böyle olmamadığını zaten kendi de kabul etmekte. Ama zaten kelimeleri çeviren bir yazılım var mı? Calculator kelimesine "çorba" deseydik ve alışsaydık kimin zoruna giderdi?
    İrdelemenin "yünivörsitii" kelimesi çığırtırtılırken yapılmaması, aynı zamanda herhangi bir önerinin dışlanmasına çekmek istiyor bakışları, bu kelimeyi pankart yapanlar. "Olmamış at çöpe"leri sevmiyorum. Ve evrenkent Türkçe değil mi?
    "Evrenkent"teki "kent" Türkçe kökenli olmadıktan sonra ha Fransızca "üniversite" demişsiniz, ha yarı Türkçe yarı Soğdca "evrenkent" demişsiniz arada pek bir fark yoktur. Soğdlar ile Türkler sıkı fıkıydı diyorsunuz; Cumhuriyet kurulduktan sonra dilde yenilenme yapılırken eski Arapça - Farsça terimlerin yerine Fransızcadan ve başka batı dillerinden terimler alındı. (Bu arada "ıstılah" kelimesi de zamanla yerini "terim"e bıraktı.) O zaman 1000 yıldır kullanılan terimler varken neden böyle bir şey yapıldı? Demek ki sıkı fıkı olmak bir şey ifade etmiyor. Üniversiteye "evrenkent" demenin mantığı yanlış; kelimeye tamamıyle öz Türkçe bir karşılık bulunmuş olmuyor. Asıl moda mod çeviri "evrenkent" derken yapılmaya çalışılmış, yanlış akıl yürütmenin neticesi böyle bir birleşik kelime ortaya çıkmış. Sonra da hatadan dönmek yerine bunu savunmak için başta Sinanoğlucular olmak üzere çeşitli öz Türkçecilerin yazdığı paragraf paragraf yazıları okuyoruz.

  11. #11
    Üyelik tarihi
    Apr 2007
    Yaş
    24
    Mesajlar
    3,708
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    53
    Alıntı Purgation isimli üyeden alıntı Mesajı göster
    Bugün Türkçe'ye girmiş bir sürü kelime var.. Yaklaşık 15 bin kelime dilimize gelmiştir, yabancı kelimeler dilimizin yaklaşık %20 sini kapsıyor böylelikle..

    Bunlardan birkaç tanesine değinmek istiyorum; mesela çay kelimesi Çince'den gelmektedir, bunu forumda da tartışmıştık ve bir kelime daha dışında başka Çince'den alınmış kelime yok: İnci. Ayrıca Soğdca 'dan alınmış bir kelime var: Kent. Ve Soğdca bugün ölü dil grubunda..
    Sevan Nişanyan geçenlerde "çay" kelimesinin etimolojisinden bahsediyordu. Konusu açılmışken aynen aktarmak istedim.
    Çayın Kuzey Çin lehçelerindeki adı çá, Güneydeki Amoy (Xiamen) lehçesinde adı . İkisi aynı kelime, aynı şekilde yazılıyormuş, ama telaffuz farklı.

    Çay bitkisinin Çin’den dünyaya yayılması 1600-1610 dolayında ilk evvela Portekizliler vasıtasıyla olmuş. Hindistan’da ilk kez 1630’larda kaydediliyor, Portekizli tüccarların ithal ettiği bir yeni moda olarak. 1640 küsur tarihli Farsça Burhan-ı Katı sözlüğünde çây geçiyor; ama Burhan-ı Katı’nın Delhi’de telif edildiği akılda tutulmalı. Yani bu tarihte henüz genel Farsçaya geçmemiş, Hindistan saray Farsçasında bilinen bir kelime olması mümkün, bilmiyorum.

    Rusya’da çay modası Deli/Büyük Petro devrinde, 1690 gibi yaygınlaşmış. Türkiye’ye Lale Devrinde (1718-1730) gelmiş, ya da ilk o devirde yazılı kültüre yansımış. Nihai kaynak tabii Çince, ama Türkçeye geliş yolu Farsçadan mı, Rusçadan mı? Sanki Rusça gibi diyeceğim ama kanıtım yok. Samovar > semaver de aslında Farsça bir kelime, ama bize Rusça yoluyla gelmiş.

    Portekizliler çayı Batı Avrupa’ya Amoy limanından taşımışlar. O yüzden bütün dünyanın çay dediği nesneye Batı Avrupalılar tea, thé, tee vs. diyorlar. (Buradan)
    Not: Sevan Bey birkaç gün sonraki yazısından semaverle ilgili verdiği bilgiyi düzeltti. Konuyla alakasız olduğu için detaya gitmek istemedim.
    Konu Ekin tarafından (11-12-08 Saat 17:35 ) değiştirilmiştir.

  12. #12
    Üyelik tarihi
    Dec 2008
    Mesajlar
    18
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    11
    Arkadaşlar biz Türkçeye giren kelimeleri tartışırsak yada onları türkçeden çıkarmaya çalısırsak türkçeye haksılık olacak. ve karsımızda çok zayıf bir dıl olarak çıkacak...

    en sade dil aynı zamanda en zayıf dil de olan kızılderili dilidir...

    alın elinize bir kağıt kalem bir yazı yazın. bakın kaç kelime öz Türkçe...

    Güneş dil teorisindeki gibi ine hayal kırıklığına uğrar bunu yapacaklar

  13. #13
    Üyelik tarihi
    Oct 2007
    Yaş
    32
    Mesajlar
    5,168
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    70
    Alıntı biber10 isimli üyeden alıntı Mesajı göster
    "Evrenkent"teki "kent" Türkçe kökenli olmadıktan sonra ha Fransızca "üniversite" demişsiniz, ha yarı Türkçe yarı Soğdca "evrenkent" demişsiniz arada pek bir fark yoktur. Soğdlar ile Türkler sıkı fıkıydı diyorsunuz; Cumhuriyet kurulduktan sonra dilde yenilenme yapılırken eski Arapça - Farsça terimlerin yerine Fransızcadan ve başka batı dillerinden terimler alındı. (Bu arada "ıstılah" kelimesi de zamanla yerini "terim"e bıraktı.) O zaman 1000 yıldır kullanılan terimler varken neden böyle bir şey yapıldı? Demek ki sıkı fıkı olmak bir şey ifade etmiyor. Üniversiteye "evrenkent" demenin mantığı yanlış; kelimeye tamamıyle öz Türkçe bir karşılık bulunmuş olmuyor. Asıl moda mod çeviri "evrenkent" derken yapılmaya çalışılmış, yanlış akıl yürütmenin neticesi böyle bir birleşik kelime ortaya çıkmış. Sonra da hatadan dönmek yerine bunu savunmak için başta Sinanoğlucular olmak üzere çeşitli öz Türkçecilerin yazdığı paragraf paragraf yazıları okuyoruz.
    Öz Türkçe ne ola ki, savunucusu ne olsun? Biraz yargısız infaz olmadı mı bu? Yanlış akıl yürütme denen şeye karşı açılan bayrağın rengini "yünivörsiti"ye karşı göstermemek niyedir şeklinde basit sorulu bir önerge verdim.

    Cumhuriyet'in kuruluşu bir dönemeç idi; adı üstünde bir kuruluş. Bu neyin kuruluşu olsa gerek kendinden olanı dışlayıp başkasının kelimesine sahip çıkmak?

    Beyaz bayrak çekmek yerine türetilen her kelime, uydurmaca ve komik de olsa bence asildir. Üniversite Türkçedir ama evrenkent de öyle...

  14. #14
    Üyelik tarihi
    Oct 2007
    Yaş
    32
    Mesajlar
    5,168
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    70
    Alıntı one_historian isimli üyeden alıntı Mesajı göster
    Arkadaşlar biz Türkçeye giren kelimeleri tartışırsak yada onları türkçeden çıkarmaya çalısırsak türkçeye haksılık olacak. ve karsımızda çok zayıf bir dıl olarak çıkacak...

    en sade dil aynı zamanda en zayıf dil de olan kızılderili dilidir...

    alın elinize bir kağıt kalem bir yazı yazın. bakın kaç kelime öz Türkçe...

    Güneş dil teorisindeki gibi ine hayal kırıklığına uğrar bunu yapacaklar
    İdüğüm şey aslında "dışardan gelen her şeye eyvallah, ama kendi insanımıza dur" diyen zenginleştirme maslahatı. Evetler hep bizden olmayana, hayırlar hep bizden olana çıkmakta; bu da azıcık canımızı sıkmakta.

  15. #15
    Üyelik tarihi
    Aug 2008
    Yaş
    37
    Mesajlar
    7,124
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    85
    .... üniversitesi kampüsü
    ...... evrenkenti yerleşkesi
    ...... medresesi külliyesi
    seç beğen al.

  16. #16
    Üyelik tarihi
    Dec 2008
    Mesajlar
    397
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    14
    Alıntı Timsah isimli üyeden alıntı Mesajı göster
    Öz Türkçe ne ola ki, savunucusu ne olsun? Biraz yargısız infaz olmadı mı bu? .
    Yanlış anlaşılmasın ben doğrudan doğruya sizi kastederek yazmadım. Bu kelime bu foruma gelinceye kadar daha kaç yerde tartışıldı.
    Bu arada "evren" kelimesinin bazı anlamlarına bakıldığında tek başına "üniversite"yi karşılamak üzere kullanılabileceği de düşünülebilir:
    4. mecaz Kişinin içinde yaşadığı, ilişkide bulunduğu ortam (TDK, Güncel Türkçe Sözlük)
    -Mec. Madde, fikir ve duygu alanı. (Meydan Larousse)

    Universitas Latince "hepsi birleşmiş / bir olmuş" gibi bir manaya gelen ve yapı itibariyle partisip olan universus kelimesiyle alakalıdır; universe kelimesi de Latince "universum"dan ("universus"un neutrum şekli) türemiş. Dolayısıyla batı dillerinde kullanılan bu iki kelime arasında zaten bir alaka söz konusu.
    Macarcada üniversite karşılığında "egyetem" kelimesi kullanılıyor. Bu kelime muhtemelen "egy" (bir)den türetilmiş. Macarca sözlükte "egyetem" sözcüğünün altında "egyetemi" evrensel sözcüğü verilmiş. (Macarcadaki -i ekinin kullanımı biraz Farsçadaki nisbet ekine benziyor.) Yapı itibariyle bizdeki "evren" kelimesi "bir"den türetilmemiş olsa da madem arada bu tür ilgiler kurulabiliyor, o hâlde bu kelimeden "üniversite"yi karşılayabilecek yeni bir kelime türetmek mümkün olabilir; fakat bu mantıken "evrenkent" olamaz.

  17. #17
    Üyelik tarihi
    Apr 2007
    Yaş
    24
    Mesajlar
    3,708
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    53
    Evrenkent enteresan kelime gerçekten; çünkü her okuduğumda birileri university'yi Türkçeye çevirmek istemiş ama "universe+city" şeklinde okumuş hissi veriyor bana.

  18. #18
    Üyelik tarihi
    Nov 2007
    Mesajlar
    3,656
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    51
    Evrenkent ne demek ? Bildiğimiz üniversiteyle bu kelimeler hangi anlamda bağdaşıyor ?
    Stupidity cures Itself

  19. #19
    Üyelik tarihi
    Oct 2007
    Yaş
    32
    Mesajlar
    5,168
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    70
    Evrenkent dediğim gibi normal hayatta da çok kullanmadığım, ama başkaldırıya destek olduğum için çok savunduğun bir kelime. Mantığı yanlış belki, ama zaten biri tarafından türetilip sunulmuş. Buna sebep olan şey nedir diye bakmak lazım.

    En nihayetinde bir kimyager, hatta Biyoloji ve Fizik uzmanı. Her ne kadar aileden dilciyiz dese de, elini taşın altına koymuş, alanı olmayan bir konuya yönelmiş bir vatansever.

    Şimdi Ömer Seyfettin'i anlayamıyoruz diye devrime sövüp İngilizce kelime aşkı ile tutuşmak başka, Ömer Seyfettin'i anlamamız lazım, bu yüzden İngilizceden önce Osmanlıcanın şart koşulması lazım demek başka. Kürtçeyi her fırsatta öne sürüp "yok sayılamaz" diyerek kullanmak, dönüp İngilizceyi Türkiye'nin ana dili yapma telaşına düşmek başka, Kürtçeyi inceleyelim, ihtiyaç hasıl olduğunda o dile bakalım demek başka. Yani niyet başka, kötü niyet başka....

    Tabi ben burada kimseye demedim bu lafları. Kimseden önde değilim vatan sevmede, estağfirullah. Ancak bunu diyenler, bu tavurda olanlar var; işte bu insanlara karşı da Oktay Hoca, evrenkent var. Akademik değil ama saf ve çıkarsız.

  20. #20
    Üyelik tarihi
    Jul 2007
    Yaş
    25
    Mesajlar
    1,384
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    27
    Vallahi ne yalan söyleyeyim Evrenkent gayet hoş geliyor kulağa... Değişik de aynı zamanda. Keşke imkan olsa da değiştirebilsek yerine onu kullansak...

Toplam 2 Sayfadan 1. Sayfa 1 2 SonuncuSonuncu

Konu Bilgisi

Users Browsing this Thread

Şu anda 1 üyemiz bu konuya göz atıyor. (0 kayıtlı üye ve 1 misafir.)

Benzer Konular

  1. Erzurum şivesi Kelimelerden Kesit:)
    Konuyu Açan: Acimasiz_Dünya, Forum: Güncel Türkçe Meseleleri.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 18-08-09, 03:05
  2. Bulgarca Kelimelerden Örnekler:-)
    Konuyu Açan: İlkem, Forum: Bulgarca Forumu.
    Cevaplar: 13
    Son Mesaj : 21-11-08, 16:54
  3. Dilimiz Kimliğimizdir: Dilimize Sahip Çıkalım!
    Konuyu Açan: Piovere, Forum: Güncel Türkçe Meseleleri.
    Cevaplar: 13
    Son Mesaj : 04-08-07, 19:11
  4. 80 ve 90lı yıllarda dilimize giren yabancı kelimeler?
    Konuyu Açan: Melek, Forum: Güncel Türkçe Meseleleri.
    Cevaplar: 45
    Son Mesaj : 20-12-06, 16:35
  5. Guinnes rekorlar kitabına girmiş olan Türkler! (Sıkılmayın diye)
    Konuyu Açan: Gymnopédies, Forum: dilFORUM'la Tanışma.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 08-08-06, 23:56

Bu Konu İçin Etiketler

Bu Konuyu Paylaşın !

Yetkileriniz

  • Konu Acma Yetkiniz Yok
  • Cevap Yazma Yetkiniz Yok
  • Eklenti Yükleme Yetkiniz Yok
  • Mesajınızı Değiştirme Yetkiniz Yok
  •