Toplam 2 Sayfadan 1. Sayfa 1 2 SonuncuSonuncu
Toplam 32 sonuçtan 1 ile 20 arasındakiler gösteriliyor.

Konu: Şu kelimeler nasıl telaffuz edilir?

  1. #1
    Üyelik tarihi
    Jul 2009
    Mesajlar
    269
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    21

    Şu kelimeler nasıl telaffuz edilir?

    geleceğim - gelicem
    bileyim - biliyim
    ağaç - aaç
    değil - diil

    Yukarıdakiler doğrusu, onlarla ilgili sıkıntım yok; peki şu aşağıdaki kelimeler nasıl telaffuz ediliyor:

    okuyayım - okuyım
    güleyim - gülüyim/güliyim

    Doğruları nedir?

    Siz edebiyatçılardan yardım umuyorum.

    Not: Aklıma gelenler bunlar, aklıma başka takılan olursa buradan sorarım.


  2. #2
    Üyelik tarihi
    Aug 2008
    Yaş
    42
    Mesajlar
    12,843
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    160
    ilk yazdıklarınız doğru.

  3. #3
    Üyelik tarihi
    Mar 2016
    Mesajlar
    919
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    17
    Ahmet Hoca şaka yapıyor olmalı.

    "Okuyum / güliyim" sanırım. Ama internette bununla ilgili bir kaynak bulamadım.

  4. #4
    Üyelik tarihi
    Aug 2008
    Yaş
    42
    Mesajlar
    12,843
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    160
    hayır şaka yapmıyorum. standart türkçede hemen hemen tüm kelimeler yazıldığı gibi okunur. (elbette bu klasik bir ifadedir, aslında şu an kullandığımız alfabe, başka dillerden geçen kelimeleri tam olarak vermemektedir. dilimizde ince/kalın, uzun/kısa sesler olmasına rağmen alfabe bunu yansıtmakta ve yetersiz kalmakta, iş başa, daha doğrusu "dile" düşmektedir.)
    konuşurken ise, elbette yazıldığından farklı telaffuzlar duyulabilir. yöresel ağız, yaş, kültürel çevre vb. farklardan dolayı kelimeler farklı şekillerde telaffuz edilebiliyor.

    ben yazıdaki "okuyayım" kelimesini gerek yazı okurken, gerek konuşurken gene "okuyayım" diye telaffuz ediyorum. "okuyim" tercih etmem, ama duyarım. kendi ağzımla seslendirecek olsam "okuyayın" derdim.

  5. #5
    Üyelik tarihi
    Mar 2016
    Mesajlar
    919
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    17
    Ben de "okuyayım" diyorum; ama bu okunuş artık şive sayılıyor sanırım. Diksiyon derslerinde "gideceğim" yerine "gidiceem" demeyi öğretiyorlar; TRT spikerleri bile "söyleyeceğini" gibi bir sözcüğü "söyliyceeni" şeklinde söylüyor. Dolayısıyla standardı o kabul edersek, sizin ve benim telaffuzumuz yöresel kalıyor.

  6. #6
    Üyelik tarihi
    Aug 2008
    Yaş
    42
    Mesajlar
    12,843
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    160
    istanbul türkçesi standart kabul ediliyor, ki istanbul'un farklı yerleri gene farklı konuşabilir. zaten yeri aynı bile olsa, ayrıca eski istanbullu ile yeni istanbullu arasında da fark vardır.

  7. #7
    Üyelik tarihi
    Jul 2009
    Mesajlar
    269
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    21
    Birkaç yıl önce diksiyon dersi aldığım eğitmene birkaç saat önce sorma fırsatım oldu. İlk mesajımda sorduğum: "okuyayım - okıyım; güleyim - güliyim" doğruymuş.

    Konuma son verirken doğrularıyla birlikte birkaç kelime ekleyeyim:

    davranmaya - davranmıya (...doğru davranmıya yönelten...)
    sapmaya - sapmıya (...sapmıya sebep olan...)
    söyleyeyim mi? - söyliyim mi?

    Ayrıca cevaplar için her birinize teşekkür ederim.

  8. #8
    Üyelik tarihi
    Dec 2016
    Mesajlar
    118
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    6


    Bakış açısının yanlış olduğu kanaatindeyim. Yani Türkçede farklı yazım ve farklı sesletim kuralları olmadığından dolayı yazmış olduğunuz kelimeler yine yazıldıkları gibi telaffuz edilirler. Tabi burada Türkçe olarak adlandırdığımız dil İstanbul ağzıdır. Diğer faktörleri hesaba katmıyorum.

    Esasında bu konu üzerinde uzun uzadıya konuşulabilecek oldukça kapsamlı bir alan ve edebiyatçılardan ziyade dilbilimcilerin, özellikle de fonetiğin alanı. Dolayısıyla verdiğiniz örneklere tek tek ayrıntılı olarak değinmeyeceğim, fakat şu kelime Türkçede şöyle yazılır, ancak şu şekilde teleffuz edilir denilecek bir durum olmadığını düşünüyorum.

    Örneğin, günlük hayatta "geleceğim" yerine "gelicem" şekline ek olarak "gelcem" şekli de kullanılır.

    "Okuyayım" yerine ise "okuyim" dendiği de belirtilmiş. Kendi konuşmama baktığımda "okiyim" dahi dediğimi görüyorum.

    davranmaya - davranmıya (...doğru davranmıya yönelten...)
    sapmaya - sapmıya (...sapmıya sebep olan...)
    Vermiş olduğunuz kelimelerin bu şekilde telaffuz edildiğine ben hiç şahit olmadım.



  9. #9
    Üyelik tarihi
    Jul 2009
    Mesajlar
    269
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    21
    Doğru telaffuzuna yönelik son birkaç örnek daha:

    demeyin - demiyin
    görmeyeyim - görmiyim
    seveyim - seviyim
    gelmeyeyim - gelmiyim

  10. #10
    Üyelik tarihi
    Aug 2008
    Yaş
    42
    Mesajlar
    12,843
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    160
    bunlar doğru telaffuzu değil efendim. konuşma dilinde kullanılan şekilleri. ayrıca konuşma dilinde de illa böyle kullanılacak diye bir kural yoktur. "gelmeyeyim oraya" diyen bir insan kelimeyi şimdi yanlış mı telaffuz ediyor?

  11. #11
    Üyelik tarihi
    Sep 2011
    Mesajlar
    255
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    17
    Arkadaşın bahsettiği konular zaten söylediği gibi diksiyon mevzusu ile ilgili yani ama toplumumuzda yanlış bi inanış var Türkçe yazıldığı gibi okunan bir değil yani kullandığımız harfler seslerin fonetiğini vermeye yeterli değil. İtirazların olması çok doğal çünkü biz hep harflere göre okumaya öğretildik. Ağız ve yöre farklı olabilir ama arkadaşımızın söylediği sözlükte telaffuz etmemiz gereken standarttır eğer güzel konuşup anlaşılmak istiyorsak. Ama yöresel bölgesel farklılıklar yanlış değil zenginliğimizdir sonuçta.

  12. #12
    Üyelik tarihi
    Dec 2016
    Mesajlar
    118
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    6
    Doğruluk yanlışlık üzerinden tartışılmasının bizatihi kendisi yanlıştır. Geleceğim de, gelicem de, gelcem de doğrudur. Fakat biz Türkçe ile İstanbul ağzını kastediyorsak standart dil olarak ki öyle, bu durumda "geleceğim" yazıp "gelicem" diye telaffuz edilir diyemeyiz. Bakınız örneğin Rusçada her "o" harfi "o" diye sesletilmez. Neden diye sorduğunuzda vurgusuz "o" lar "a" olarak sesletilir şeklinde bir açıklama alırsınız. Fakat şu kelimelerin doğru telaffuzu aslında şöyledir dediğiniz bu Türkçe örnekler için nasıl bir açıklama yapabilirsiniz? Bunlar doğru, yanlış telaffuzlar değil, farklı formlardır. Doğru telaffuz şekilleri diye tanımlanması bilimsel olmayacağından yanlıştır.

  13. #13
    Üyelik tarihi
    Aug 2008
    Yaş
    42
    Mesajlar
    12,843
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    160
    kullandığımız alfabenin konuştuğumuz kelimeleri ifade etmede yetersiz kaldığı malum.
    benim anlamadığım, şu kelime şöyle seslendirilir, böyle seslendirilir şeklinde "diksiyon" mantığı.
    yazıda yazılan bir kelime aynen konuşmada da kullanılabilir, fakat konuşma dilinde çoğu zaman daha sade/kolay biçimleri tercih edilir.
    fakat konuşmanın geçtiği yerin de önemi vardır. resmi ve gayri resmi ortama göre bu değişir.
    resmi bir toplantıda etkili ve yetkili bir kişi çıkıp "bu konuyla ilgili bişey dicem" der mi? demez.
    arkadaşlar arasında sohbet ederken de kimse çıkıp kolay kolay "bu konuyla ilgili bir şey diyeceğim" demez.
    bunları bilmek ve kullanmak için de diksiyon bilgisine, kursuna falan ihtiyaç yoktur.

  14. #14
    Üyelik tarihi
    Mar 2016
    Mesajlar
    919
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    17
    Ben resmî bir ortamda gayet rahat bir şekilde "diicem" derim. Diyeni de yadırgamam. Hatta "di-ye-ce-ğim" şeklinde 4 hece olarak telaffuz edilmesi garip geliyor benim kulağıma. Robot gibi.

  15. #15
    Üyelik tarihi
    Aug 2008
    Yaş
    42
    Mesajlar
    12,843
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    160
    mecliste bir milletvekili çıkıp "... dicem" dese kulağınıza garip gelmez yani.

  16. #16
    Üyelik tarihi
    Mar 2016
    Mesajlar
    919
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    17
    Israrla "dicem" yazıyorsunuz ama tam öyle de değil. "Diyceem." şeklinde, biraz uzun "i" biraz uzun "e". En doğalı böyle geliyor benim kulağıma.

  17. #17
    Üyelik tarihi
    Aug 2008
    Yaş
    42
    Mesajlar
    12,843
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    160
    kullandığımız alfabemizin sesleri yansıtmaması dediğim bu işte. dicem den kastım "dîcem". elbette kısa i değil.
    diicem ise bambaşka. burada iki i yok ki, tek uzun i var.
    y ise şart değil. kimi insan kullanıyor, kimi kullanmıyor.

  18. #18
    Üyelik tarihi
    Mar 2016
    Mesajlar
    919
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    17
    Ben ayrıca mabet, maalesef ve mağlup kelimelerinin ilk hecelerini de tamamen aynı okuyorum. Bu üç heceyi günlük konuşmada farklı telaffuz eden var mı içinizde?

  19. #19
    Üyelik tarihi
    Dec 2016
    Mesajlar
    118
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    6
    yazıda yazılan bir kelime aynen konuşmada da kullanılabilir, fakat konuşma dilinde çoğu zaman daha sade/kolay biçimleri tercih edilir.
    Dilde ekonomi prensibi' nin bir örneği.

    Ben resmî bir ortamda gayet rahat bir şekilde "diicem" derim
    Bir dilbilim kavramı olan "register" 'ın örneği.

    Bunları yanlış olduğu için değil, meramımı anlatmak için alıntıladım. Dil denince insanların aklına tek bir katı, donmuş, kesin doğruluğu olan bir kavram geliyor. Bu nedenle ısrarla dilbilim demek istiyorum. Verdiğim örneklerin ikisinde de dilbilime atıfta bulundum bu nedenle. Yanlış anlaşılmasını istemem, fakat bilim metodları dışında fikir öne sürmek "folk linguistics" olarak adlandırılır. Tekrar etmekte fayda görüyorum; sözüm kimseye karşı değil, sadece bilimsel bir bakış açısı kullanılması gerektiğini söylemeye çalışıyorum. Bakış açısı yanlış dememin sebebi de budur. Buraya elbette ki dilbilimle ilgili yazı yazmam mümkün değil, fakat temel bir dilbilim kitabı dahi bu konularla ilgilenen kişilere gerekli bakış açısını sağlayacaktır.

  20. #20
    Üyelik tarihi
    Aug 2008
    Yaş
    42
    Mesajlar
    12,843
    Teşekkür / Beğenme
    Rep Gücü
    160
    dil denince çoğu kişinin aklına tek bir katı, donmuş, kesin doğruluğu olan bir kavram gelmez efendim. herkes kendi konuştuğu dilin, daha doğrusu "dil versiyonu" diyelim, tek ve tartışılmaz doğru olmadığını bilir. dil bilimci değilim, bu konularda ahkam kesmek haddim değil. lakin işi bilimselliğe vurarak dilimizde ne tahrifat ve tahribatların yapıldığı da malum. yani bilimsel bakış da bu işi kurtarmaya yetmiyor. hoş, pek çok alanda olduğu gibi dil alanında da bilimsel bir birliktelik var mıdır? yoktur. bazı konularda farklı görüşler ve yaklaşımlar olması doğaldır, zira dil gibi kısmen "soyut" bir kavramda ölçüp tartıp "şu doğrudur" demek zordur, ve çok da gerekli değildir.

Toplam 2 Sayfadan 1. Sayfa 1 2 SonuncuSonuncu

Konu Bilgisi

Users Browsing this Thread

Şu anda 1 üyemiz bu konuya göz atıyor. (0 kayıtlı üye ve 1 misafir.)

Bu Konuyu Paylaşın !

Yetkileriniz

  • Konu Acma Yetkiniz Yok
  • Cevap Yazma Yetkiniz Yok
  • Eklenti Yükleme Yetkiniz Yok
  • Mesajınızı Değiştirme Yetkiniz Yok
  •